MİMARİ RÖLÖVE REHBERİ

Mimari Rölöve Nedir, Nasıl Yapılır?

Bir yapıda tadilat, güçlendirme, iç mimari uygulama ya da ruhsat işlemi başlamadan önce sorulması gereken ilk soru şudur: elimizdeki çizimler bugünkü durumu doğru gösteriyor mu? Çoğu yapıda cevap hayırdır. Mimari rölöve, mevcut bir yapının ölçülerek plan, kesit ve görünüşlerle olduğu gibi çizilmesidir. Doğru bir rölöve, projenin geri kalanının üzerine kurulduğu zemindir.

Mimari rölöve hangi bilgileri içerir?

Standart bir mimari rölöve setinde şu paftalar yer alır:

• Kat planları: Duvarlar, kapı ve pencere boşlukları, merdivenler, kolonlar, kot farkları ve mahal isimleri
• Kesitler: Kat yükseklikleri, döşeme ve kiriş alt kotları, asma tavan boşlukları, merdiven kesitleri
• Görünüşler: Cephe düzeni, doğrama bölümlemeleri, söve ve silmeler, çatı silüeti
• Çatı planı ve vaziyet planı: Çatı eğimleri, bacalar, parsel ve çevre ilişkisi
• Gerekirse detaylar: Merdiven, korkuluk, özgün doğrama veya bezeme detayları

Projeye göre bu sete malzeme ve hasar bilgileri, tavan planları ya da 3 boyutlu model de eklenir.

Geleneksel ölçüm ile lazer tarama arasındaki fark

Şerit metre ve lazer metreyle yapılan klasik rölöve küçük ve düzgün yapılarda hâlâ kullanılır. Ancak bu yöntemde yalnızca ölçülen noktalar kayıt altına alınır; ölçülmeyen her şey çizim aşamasında varsayımla tamamlanır. Duvarların gönye dışı olması, döşemelerdeki sehim veya cephedeki eğrilikler bu yöntemde çoğu zaman gözden kaçar.

Lazer tarama ile mimari rölövede yapının görünen tüm yüzeyleri milyonlarca noktayla kaydedilir. Çizim, bu nokta bulutunun üzerinden yapılır. Sonuç olarak:

• Sahaya geri dönme ihtiyacı büyük ölçüde ortadan kalkar; eksik bir ölçü nokta bulutundan alınabilir.
• Gönye dışı duvarlar, eğik döşemeler ve düzensiz geometri gerçek haliyle çizilir.
• Aynı veri ileride 3 boyutlu modelleme (Scan to BIM) için de kullanılabilir.
• Kalabalık veya çok katlı yapılarda saha süresi kısalır.

Mimari rölöve adım adım nasıl yapılır?

1. Kapsam ve amaç. Rölövenin ruhsat, tadilat, iç mimari, güçlendirme ya da restorasyon için mi kullanılacağı belirlenir. Ölçek (1/50, 1/100 gibi) ve pafta listesi bu karara göre çıkar.
2. Saha keşfi ve planlama. Erişilemeyen mahaller, kullanımdaki alanlar, çatı ve cephe erişimi önceden konuşulur.
3. Kontrol noktaları. Gerekli durumlarda yapı ülke koordinat sistemine bağlanır; cephe ve iç mekân verisinin aynı referansta birleşmesi sağlanır.
4. Lazer tarama ve fotoğraflama. İç mekânlar ve cepheler taranır, çatı ve yüksek cepheler için drone fotogrametrisi eklenebilir.
5. Veri işleme. Taramalar birleştirilir, kayıt doğruluğu kontrol edilir, nokta bulutu temizlenir.
6. Çizim veya modelleme. Plan, kesit ve görünüşler nokta bulutundan çizilir; istenirse Revit gibi bir BIM yazılımında model oluşturulur.
7. Kontrol ve teslim. Çizimler nokta bulutuyla karşılaştırılır, DWG, PDF ve gerekirse RVT ve E57 formatlarında teslim edilir.

Mimari rölöve hangi durumlarda gereklidir?

• Tadilat, iç mimari uygulama ve mağaza/ofis dönüşümleri
• Deprem güçlendirmesi ve kentsel dönüşüm öncesi mevcut durum tespiti
• Kat irtifakı, ruhsat ve iskân süreçlerinde mevcut yapı çizimleri
• Tescilli yapılarda restorasyon projesi hazırlığı
• Cephe yenileme ve giydirme cephe imalatı
• Kiralama, satış ve tesis yönetimi için güncel alan hesapları

İyi bir rölövenin kontrol listesi

• Pafta ölçeği ve detay seviyesi kullanım amacına uygun mu?
• Kotlar tek bir referans noktasına bağlı mı?
• Planlar ve kesitler birbiriyle tutarlı mı?
• Ölçülemeyen veya erişilemeyen alanlar çizimde açıkça belirtilmiş mi?
• Nokta bulutu da teslim ediliyor mu? İleride doğacak sorular için en değerli arşiv budur.

Sık sorulan sorular

Mimari rölöve ne kadar sürer?

Süre; yapının büyüklüğüne, kat sayısına, istenen ölçeğe ve teslim kapsamına bağlıdır. Lazer taramayla saha çalışması çoğu zaman günler içinde tamamlanır; çizim süresi ise pafta sayısıyla belirlenir.

Rölöve ile as-built proje aynı şey midir?

Yakın kavramlardır. As-built genellikle inşaat bitiminde yapılanın projeye işlenmesini ifade eder; rölöve ise herhangi bir zamanda mevcut yapının ölçülerek belgelenmesidir.

Rölöve fiyatını ne belirler?

Alan, kat sayısı, cephe yüksekliği, istenen pafta seti, detay seviyesi ve 3 boyutlu model ihtiyacı fiyatı belirleyen başlıca unsurlardır.